Simvastatine voor mensen met een psychose. Twee vliegen in één klap?

Er zijn steeds meer aanwijzingen dat het immuunsysteem betrokken is bij het ontstaan van psychotische stoornissen. Eén van die aanwijzingen is dat patiënten met een psychotische stoornis vaker auto-immuunziekten zoals suikerziekte (type I) en multiple sclerose (MS) krijgen. Hetzelfde geldt voor hun eerstegraads familieleden. Ook krijgen vrouwen die tijdens de zwangerschap een ontsteking hebben gehad vaker een kind dat later een psychotische stoornis ontwikkelt. De laatste jaren zijn daar de resultaten bijgekomen van PET scans. Die lieten zien dat bij mensen met een psychotische stoornis de microgliacellen van de hersenen sterker geactiveerd zijn dan bij mensen zonder deze stoornis. De microgliacel is de afweer cel van de hersenen. Activatie van deze cellen wijst op een verhoogde staat van paraatheid van het immuunsysteem en daarmee op een vorm van ontsteking in de hersenen.

Betrokkenheid van het immuunsysteem opent nieuwe mogelijkheden voor de behandeling van psychotische stoornissen, aangezien er veel verschillende ontstekingsremmende medicijnen beschikbaar zijn. Wanneer een patiënt die nog maar net symptomen heeft ontwikkeld hiermee gelijk behandeld wordt, zou verdere schade aan het brein voorkomen kunnen worden. Dat kan weer leiden tot minder ernstige symptomen en tot minder achteruitgang in het denkvermogen. Of dat ook echt zo is willen we in deze studie onderzoeken.

Simvastatine is een medicijn dat veel gebruikt wordt om het cholesterol in het bloed te verlagen. In Nederland gebruikt maar liefst anderhalf miljoen mensen dit soort cholesterolverlagende middelen. Door het cholesterolgehalte in het bloed te verlagen kunnen deze medicijnen de kans op hart- en vaatziektes verminderen. Dit is relevant voor mensen met een psychotische stoornis, aangezien ongeveer één derde van deze patiëntengroep last heeft van het zogenaamde "metabool syndroom"; een combinatie van overgewicht, hoge bloeddruk, een te hoog cholesterol en een hoge bloedsuiker. Simvastatine kan dat cholesterol gehalte verlagen en daarmee de kans op metabool syndroom verminderen. Maar daarnaast heeft simvastatine ook nog een ontstekingsremmende werking, ook op de hersenen. Deze twee eigenschappen maken simvastatine een zeer geschikte kandidaat om de  behandeling van psychotische stoornissen te verbeteren. Mogelijk slaat het twee vliegen in één klap; minder metabool syndroom en minder ontsteking in de hersenen.

Aan deze studie kunnen 250 mensen mee doen bij wie nog maar net (korter dan 3 jaar geleden) een psychotische stoornis geconstateerd is. Daarvan zal de helft één jaar lang behandeld worden met 40 milligram simvastatine per dag (naast de gebruikelijke antipsychotica).  De andere 125 patiënten krijgen een placebo, een tablet die er precies hetzelfde uitziet als de simvastatine-tablet maar dan zonder werkzame stof. Wie in welke groep terecht komt wordt door loting bepaald en zowel de deelnemer als de onderzoeker hoort pas achteraf in welke groep iemand zat. Om te kijken of de symptomen verbeteren worden er tijdens de studie verschillende vragenlijsten afgenomen. Ook wordt het denkvermogen getest door een aantal taakjes af te nemen. Tot slot zal worden gekeken of er veranderingen zijn met betrekking tot het metabool syndroom, waarvoor bloed geprikt wordt en de bloeddruk en het gewicht gemeten wordt. Aan het einde van de studie zullen we analyseren of simvastatine inderdaad een effectief medicijn is voor het verbeteren van symptomen, denkvermogen en het metabool syndroom bij patiënten met een psychotische stoornis.

Simva Groep

Contactgegevens:

Marieke Begemann, Onderzoeker Simvastatinestudie

Tel: 088 755 0880

Email: iMMUNE@umcutrecht.nl

Link naar animatiefilm van de studie

Aanvullende Informatie:

Bestand Folder Simvastatine_versie 2.docx155.23 KB
Microsoft Office document icon Simvastatine Patiënteninformatie_versie 3.doc234 KB